Op 27 september verschijnt American Psycho eindelijk op HBO Max, vijfentwintig jaar na de release. Grappig genoeg draait het gesprek online allang niet meer om de bijl of de beroemde businesskaartjes van Patrick Bateman. Het gaat om zijn ochtendroutine. Op TikTok recreëren duizenden mannen exact wat hij in de openingsscène doet, van het ijsmasker tot de negen stappen skincare. Wat ooit een satire was op lege statusdrang, is nu letterlijk zelfhulpadvies geworden. En dat zegt best veel over waar we nu staan.
Wat Bateman precies deed voor de spiegel
In de openingsscène doet Christian Bale eerst honderden buikspieroefeningen, legt daarna een koelend gelmasker op zijn oogleden tegen wallen en somt vervolgens negen stappen skincare op, van reinigingsgel tot aftershave zonder alcohol. Hij legt precies uit waarom: alcohol droogt de huid uit en laat je sneller ouder lijken. Overdreven, maar niet onzinnig. Bale kopieerde de routine zelf tijdens het filmen, puur om zich beter in de rol te voelen. Dat detail is inmiddels bekender dan de plot van de film zelf.
Waarom die scène nu als tutorial dient
Vijfentwintig jaar later duiken clips van deze scène overal op TikTok op, meestal onder de noemer get ready with me. Sommige mannen filmen een letterlijke versie met negen stappen, anderen maken er een uur van met ijswater, push-ups op het balkon om vijf uur 's ochtends en een koude douche als afsluiter. Peacock grapte op X zelfs dat Bateman de GRWM-trend heeft uitgevonden en niemand hen op andere gedachten kan brengen. Andere video's noemen het de alpha male morning routine en presenteren het als blauwdruk voor discipline, los van de context waarin het personage die discipline juist gebruikt om een leegte te verbergen.
Dat dit nu pas gebeurt, vijfentwintig jaar na de release, heeft weinig met toeval te maken. Zelfverbeteringscontent voor mannen is de afgelopen jaren enorm gegroeid, van looksmaxxing-forums tot fitness-influencers die elke minuut van hun dag plannen. Bateman past daar toevallig perfect in: hij is fictief, extreem gestileerd en zegt hardop precies wat hij doet en waarom. Voor een algoritme dat op duidelijke, kopieerbare stappen draait, is dat gouden materiaal, ongeacht of de bron een waarschuwing was of niet.
Net als bij kleine dagelijkse gewoontes die wel blijven hangen, zit er een kern van waarheid in: een vaste volgorde 's ochtends geeft houvast, ook als je motivatie op een dag laag is. Het probleem ontstaat pas als die volgorde een doel op zich wordt in plaats van een middel.
Wat er eigenlijk klopt aan zijn routine
Een paar dingen uit die scène zijn geen onzin. Koud water tegen wallen werkt echt, het vernauwt de bloedvaten rond je ogen en dat vermindert zwelling tijdelijk. Consistente skincare met een reiniger, serum en hydraterende crème doet meer dan de meeste mannen nu gebruiken, die zich vaak beperken tot water en eventueel zeep. Een aftershave zonder alcohol is inderdaad milder voor je huid dan de goedkope variant die brandt bij elke scheerbeurt. Zelfs de crunches zijn geen slecht idee als startpunt voor beweging, al hoeft het er geen duizend te zijn.
Wat niet klopt: negen stappen om zeven uur 's ochtends heeft weinig te maken met discipline en alles met een personage dat zichzelf constant moet bewijzen, ook tegenover zichzelf. Dat onderscheid mis je als je alleen de TikTok-versie ziet en de film zelf overslaat. De scène duurt in de film welgeteld twee minuten en is bedoeld als introductie van een man die zijn identiteit volledig heeft opgehangen aan oppervlakte, niet als stappenplan.
De grens tussen routine en obsessie
Het is de bekende ironie: een film die kritiek levert op leeg statusvertoon wordt nu serieus nagevolgd als zelfverbeteringsgids. Bateman gebruikt zijn routine niet om beter te worden, maar om controle te voelen over een leven dat hem leeg laat. Dat is precies waar het momenteel misgaat bij een deel van de optimaliseer-alles-cultuur onder mannen: een gewoonte die begon als iets nuttigs, verandert in een prestatie die je moet bijhouden en delen. CNN schreef er vorig jaar al over: wat Bateman deed gold in 2000 als absurd, nu is het bijna standaardgedrag geworden voor wie op social media zijn dag begint.
Datzelfde patroon zie je terug bij mannen die nooit hebben geleerd hoe je gewoon met jezelf in het reine komt zonder dat er een routine, tracker of hack tussen zit. Batemans problemen los je niet op met een beter serum, dat is nou juist de grap van de film.
Zo kijk je de film zonder de verkeerde les te leren
Kijk 'm vooral, hij is nog steeds even scherp als in 2000, en Christian Bale is zelden beter geweest. Maar neem uit die openingsscène alleen mee wat werkt: het ijswater, een simpel drie stappen skincare-ritueel en een vaste volgorde die je niet elke ochtend hoeft te heruitvinden. Sla het idee over dat je ochtend een prestatie moet zijn die iemand anders goedkeurt. Bateman deed dat ook, en kijk waar hem dat bracht.